IBeijing neManila ziyaqhubeka nokulwa ngamazwi, naphezu kwezithembiso zokunciphisa ukungezwani kuThomas wesibili ongajulile.
NgoLwesihlanu, mhla ziyi-10 kuLwezi 2023, umkhumbi wonogada baseShayina ogwini wahamba eduze kweBrp Cabra Filipine Coast Guard, usondela emthonjeni wesibili kaThomas (igama lendawo elithi “Reef Ayungan”) ngesikhathi sokugcwalisa kabusha izindawo zokugcina izimpahla.
Unogada waseShayina uthe izolo ukuthi “uvumele iPhilippines ukuba ikhiphe indoda eyagula ngesikhathi isesikebheni sempi esigqwalile endaweni engajulile ephikisanayo eSouth China Sea.”
Lesi sitatimende senziwe emahoreni ambalwa ngemuva kokuba i-Coast Guard yasePhilippines ibike “izithiyo eziphindaphindwayo kanye nokubambezeleka” okwenziwa yi-coast Guard yaseShayina ngesikhathi sokuphuma kwabantu ngenxa yezokwelapha endaweni yesibili engajulile yaseThomas ngeSonto.
Ummeleli we-PCG uJay Tarrielle ubike enkundleni yezokuxhumana ukuthi imikhumbi emibili ye-PCG ihlangane nesikebhe esiqinile esifuthwayo (RHIB), esehliswa ne-BRP Sierra Madre, umkhumbi wempi oqothukile owahlukaniswa ngo-1999 futhi wawa ngamabomu.
“Naphezu kokusongelwa okuvela kuma-CCG amancane ahlukahlukene, i-PCG RHIB ikwazile ukubuyela emkhunjini omkhulu we-PCG ngaphandle kokwehluleka okwengeziwe. Ukunakekelwa kwezokwelapha okuphuthumayo kwabe sekunikezwa abasebenzi abagulayo,” kusho uTalier.
Izolo ebusuku kakhulu, i-CCG ithe ilawule ukuhlinzwa kuze kube yilapho isuswa ngenxa yezokwelapha, kodwa yamvumela ukuthi aqhube “ngezizathu zobuntu,” kusho iphephandaba laseShayina i-Global Times. Isitatimende sithi lokhu kwenziwe ngesicelo sePhilippines.
Ummeleli we-PCG uJay Tarriel uphendule u-X, ethi isitatimende saseShayina “siyinto ehlekisayo”. Lesi sitatimende “siphinde siqinisekise ukufakwa kwezinkantolo ngokungemthetho endaweni yethu yezomnotho evelele futhi sigcizelela umbono kahulumeni wabo wokuthi imvume iyadingeka ukuze kuvikelwe impilo nenhlalakahle yabantu”.
Ukushintshisana kwezitatimende kwaba yingxabano yokugcina phakathi kweManila neBeijing mayelana nesimo se-shaft yesibili kaThomas. I-shaft yesibili kaThomas yigquma ngesikhathi sokuwa kolwandle endaweni yezomnotho ekhethekile yasePhilippines, lapho iChina ithi khona ngaphakathi kohlaka lwayo oluncane "loMgca wama-dashe ayisishiyagalolunye." Kubonakala sengathi iChina ibheka la manzi angajulile njengasengozini kakhulu ezintweni eziyisishiyagalolunye eziqhingini zaseSvtli ezihlalwa yiPhilippines. Eminyakeni emibili edlule, imikhumbi ye-CCG yenze imizamo ephindaphindayo neqinile yokuvimbela iPhilippines ukuthi igcwalise kabusha izindawo zokugcina zeqembu elincane lamasosha asemanzini athunyelwe eSierra Madra, ngenkathi isola i-manila ngokwephula izivumelwano zangaphambilini, ngaphandle kokuhlinzeka ngomkhumbi oqolile ngezinto zokwakha zemikhumbi yempi. . (IPhilippines iyaphika zonke lezi zitatimende.)
Lokhu kwaholela ochungechungeni lwezigameko eziyingozi, lapho imikhumbi ye-CCG yashaya futhi yadubula isuka emanzini imikhumbi nezimpahla zasePhilippines. Embi kakhulu yenzeke ngoJuni 17. Sekukonke, amasosha ayisishiyagalombili asePhilippines alimala, elilodwa lawo lalimala kabi. I-PCG iphinde yathi iShayina yavimba umzamo wokususwa kwabantu ngenxa yezokwelapha ngoMeyi 19.
Ngolunye usuku, ummeleli osemthethweni woMnyango Wezangaphandle waseShayina, uMao Ning, uthe uma iPhilippines “ikwazisa iShayina” kusenesikhathi, “izovumela” ukuthuthwa kwezimpahla noma ukususwa kwabasebenzi ezintabeni zaseSierra-Madra.
Lokhu kudala inkinga ePhilippines, kusho i-Inquirer Ray Powell, umqondisi wohlelo lwe-SEALIight e-Center for Innovation in the National Security yaseStanford University.
“Ukuqashelwa kweManila ukuthi izidingo zeBeijing zesaziso sokuqala, ngisho noma zihlobene nemisebenzi eyinhloko yokusiza abantu, ziphikisana nezitatimende zaseManila mayelana nenkululeko yokuthumela impahla kanye nelungelo lokugcwalisa izimpahla zabo ezigciniwe endaweni yayo yezomnotho evelele,” kusho uPowell.
Futhi kuleli sonto, iBeijing neBeijing badlale ngemuva kokuba uMnyango Wezinsizakusebenza Zemvelo waseShayina ubike ngoMsombuluko embikweni ukuthi “ukuphonsa okungekho emthethweni ogwini” eSierra-Madra “kubangele umonakalo omkhulu ekwahlukeni, ekuzinzeni nasekuzinzeni kwendalo yedwala lamakhorali laseThomas An”. Kwaba nokushintshana ngemibono ngentukuthelo. Iqembu Elisebenzayo lasePhilippines oLwandle iSouth China liphendule impendulo, lisola iShayina “ngokubangela umonakalo omkhulu endaweni yasolwandle nokudala usongo endaweni yemvelo kanye nezindlela zokuba khona kwezinkulungwane zabadobi basePhilippines.”
Impi yamazwi eqhubekayo ikhombisa ukuthi, naphezu kwezibopho zezinhlangothi zombili, ukunciphisa ukungezwani kuThomas wesibili ngemuva kwesigameko sangomhlaka-17 Juni, isimo sisalokhu sishubile futhi singase sibe nokuqhuma okukhulu.
Unogada waseShayina uthe izolo ukuthi “uvumele iPhilippines ukuba ikhiphe indoda eyagula ngesikhathi isesikebheni sempi esigqwalile endaweni engajulile ephikisanayo eSouth China Sea.”
Lesi sitatimende senziwe emahoreni ambalwa ngemuva kokuba i-Coast Guard yasePhilippines ibike “izithiyo eziphindaphindwayo kanye nokubambezeleka” okwenziwa yi-coast Guard yaseShayina ngesikhathi sokuphuma kwabantu ngenxa yezokwelapha endaweni yesibili engajulile yaseThomas ngeSonto.
Ummeleli we-PCG uJay Tarrielle ubike enkundleni yezokuxhumana ukuthi imikhumbi emibili ye-PCG ihlangane nesikebhe esiqinile esifuthwayo (RHIB), esehliswa ne-BRP Sierra Madre, umkhumbi wempi oqothukile owahlukaniswa ngo-1999 futhi wawa ngamabomu.
“Naphezu kokusongelwa okuvela kuma-CCG amancane ahlukahlukene, i-PCG RHIB ikwazile ukubuyela emkhunjini omkhulu we-PCG ngaphandle kokwehluleka okwengeziwe. Ukunakekelwa kwezokwelapha okuphuthumayo kwabe sekunikezwa abasebenzi abagulayo,” kusho uTariela.
Izolo ebusuku kakhulu, i-CCG ithe ilawule ukuhlinzwa kuze kube yilapho isuswa ngenxa yezokwelapha, kodwa yamvumela ukuthi aqhube “ngezizathu zobuntu,” kusho iphephandaba laseShayina i-Global Times. Isitatimende sithi lokhu kwenziwe ngesicelo sePhilippines.
Ummeleli we-PCG uJay Tarriel uphendule u-X, ethi isitatimende saseShayina “siyinto ehlekisayo”. Lesi sitatimende “siphinde siqinisekise ukufakwa kwezinkantolo ngokungemthetho endaweni yethu yezomnotho evelele futhi sigcizelela umbono kahulumeni wabo wokuthi imvume iyadingeka ukuze kuvikelwe impilo nenhlalakahle yabantu”.
Ukushintshisana kwezitatimende kwaba yingxabano yokugcina phakathi kweManila neBeijing mayelana nesimo se-shaft yesibili kaThomas. I-shaft yesibili kaThomas yigquma ngesikhathi sokuwa kolwandle endaweni yezomnotho ekhethekile yasePhilippines, lapho iChina ithi khona ngaphakathi kohlaka lwayo oluncane "loMgca wama-dashe ayisishiyagalolunye." Kubonakala sengathi iChina ibheka la manzi angajulile njengasengozini kakhulu ezintweni eziyisishiyagalolunye eziqhingini zaseSvtli ezihlalwa yiPhilippines. Eminyakeni emibili edlule, imikhumbi ye-CCG yenze imizamo ephindaphindayo neqinile yokuvimbela iPhilippines ukuthi igcwalise izindawo zokugcina zeqembu elincane lamasosha asemanzini athunyelwe eSierra Madra, ngenkathi isola i-manila ngokwephula izivumelwano zangaphambilini, ngaphandle kokuhlinzeka ngomkhumbi oqolile ngezinto zokwakha zokuthutha imikhumbi yempi. . (IPhilippines iyaphika zonke lezi zitatimende.)
Lokhu kwaholela ochungechungeni lwezigameko eziyingozi, lapho imikhumbi ye-CCG yashaya futhi yadubula isuka emanzini imikhumbi nezimpahla zasePhilippines. Embi kakhulu yenzeke ngoJuni 17. Sekukonke, amasosha ayisishiyagalombili asePhilippines alimala, elilodwa lawo lalimala kabi. I-PCG iphinde yathi iShayina yavimba umzamo wokususwa kwabantu ngenxa yezokwelapha ngoMeyi 19.
Ngolunye usuku, ummeleli osemthethweni woMnyango Wezangaphandle waseShayina, uMao Ning, uthe uma iPhilippines “ikwazisa iShayina” kusenesikhathi, “izovumela” ukuthuthwa kwezimpahla noma ukususwa kwabasebenzi ezintabeni zaseSierra-Madra.
Lokhu kudala inkinga ePhilippines, kusho i-Inquirer Ray Powell, umqondisi wohlelo lwe-SEALIight e-Center for Innovation in the National Security yaseStanford University.
“Ukuqashelwa kweManila ukuthi izidingo zeBeijing zesaziso sokuqala, ngisho noma zihlobene nemisebenzi eyinhloko yokusiza abantu, ziphikisana nezitatimende zaseManila mayelana nenkululeko yokuthumela impahla kanye nelungelo lokugcwalisa izimpahla zabo ezigciniwe endaweni yayo yezomnotho evelele,” kusho uPowell.
Futhi kuleli sonto, iBeijing neBeijing badlale ngemuva kokuba uMnyango Wezinsizakusebenza Zemvelo waseShayina ubike ngoMsombuluko embikweni ukuthi “ukuphonsa okungekho emthethweni ogwini” eSierra-Madra “kubangele umonakalo omkhulu ekwahlukeni, ekuzinzeni nasekuzinzeni kwendalo yedwala lamakhorali laseThomas An”. Kwaba nokushintshana ngemibono ngentukuthelo. Iqembu Elisebenzayo lasePhilippines oLwandle iSouth China liphendule impendulo, lisola iShayina “ngokubangela umonakalo omkhulu endaweni yasolwandle nokudala usongo endaweni yemvelo kanye nezindlela zokuba khona kwezinkulungwane zabadobi basePhilippines.”
Impi yamazwi eqhubekayo ikhombisa ukuthi, naphezu kwezibopho zezinhlangothi zombili, ukunciphisa ukungezwani kuThomas wesibili ngemuva kwesigameko sangomhlaka-17 Juni, isimo sisalokhu sishubile futhi singase sibe nokuqhuma okukhulu.
Cabanga ngamathuba okubhalisela ukusekela ubuntatheli obuzimele be-The Diplomat. Bhalisa manje ukuze uqhubeke nokufinyelela okugcwele ekukhanyeni kwethu okukhulu kwesifunda sase-Asia-Pacific.
I-Beijing KellyMed izoya eMedical Phillippines kusukela mhla ziyi-14 kuya ku-16 kuNcwaba, 2024, ngaleso sikhathi sizobonisa iphampu yethu yokufaka, iphampu yesirinji, iphampu yokondla kanye ne-fluid warmer yomkhiqizo omusha. Siyakwamukela ukuthi ujoyine nathi!
Isikhathi sokuthunyelwe: Agasti-12-2024
