ibhena_lekhanda

Izindaba

Ngu-WANG XIAOYU no-ZHOU JIN | CHINA DAILY | Kubuyekezwe: 2021-07-01 08:02

 60dd0635a310efa1e3ab6a13

I-World Health Organization imemezeleIShayina ayinayo i-malariangoLwesithathu, idumisa “isenzo sayo esiphawulekayo” sokwehlisa amacala aminyaka yonke kusuka ezigidini ezingu-30 kuya ku-zero eminyakeni engu-70.

 

I-WHO ithe iShayina ibe yizwe lokuqala esifundeni saseNtshonalanga yePacific ukuqeda lesi sifo esithwalwa omiyane eminyakeni engaphezu kwamashumi amathathu, ngemuva kwe-Australia, iSingapore kanye neBrunei.

 

“Impumelelo yabo yatholakala kanzima futhi yafika ngemva kwamashumi eminyaka yesenzo esiqondiwe nesiqhubekayo,” kusho uTedros Adhanom Ghebreyesus, umqondisi-jikelele we-WHO, esitatimendeni esikhishwe ngoLwesithathu. “Ngalesi simemezelo, iShayina ijoyina inani elikhulayo lamazwe abonisa umhlaba ukuthi ikusasa elingenayo imalariya liwumgomo osebenzayo.”

 

Umalaleveva yisifo esidluliselwa ngokulunywa omiyane noma ukufakwa kwegazi. Ngo-2019, kwabikwa amacala angaba yizigidi ezingu-229 emhlabeni jikelele, okwabangela ukufa kwabantu abangu-409,000, ngokusho kombiko we-WHO.

 

EShayina, kwalinganiselwa ukuthi abantu abayizigidi ezingu-30 bahlushwa yilolu bhubhane minyaka yonke ngawo-1940, kanti izinga lokufa lalingu-1%. Ngaleso sikhathi, cishe amaphesenti angu-80 ezifunda kanye nezifunda ezweni lonke zazibhekene nesifo somalaleveva esivamile, kusho iNational Health Commission.

 

Ekuhlaziyeni izihluthulelo zempumelelo yezwe, i-WHO iveze izici ezintathu: ukuqaliswa kwezinhlelo zomshuwalense wezempilo eziyisisekelo eziqinisekisa ukuthi ukuhlonza nokwelapha umalaleveva kungabizi kakhulu kubo bonke; ukubambisana kwemikhakha eminingi; kanye nokuqaliswa kwesu lokulawula izifo elisha eliqinise ukuqapha nokulawula.

 

UMnyango Wezangaphandle uthe ngoLwesithathu ukuthi ukuqeda umalaleveva kungenye yeminikelo yeShayina entuthukweni yamalungelo abantu emhlabeni jikelele kanye nempilo yabantu.

 

Kuyizindaba ezinhle eShayina nasemhlabeni wonke ukuthi izwe linikezwe isitifiketi sokungabi namalariya yi-WHO, kusho okhulumela uMnyango uWang Wenbin esithangamini sabezindaba sansuku zonke. Iqembu lamaKhomanisi laseShayina kanye nohulumeni waseShayina bebelokhu bebeka phambili ukuvikela impilo yabantu, ukuphepha kanye nenhlalakahle yabo, kusho yena.

 

IShayina ibike ukuthi akukho ukutheleleka komalaleveva kwasekhaya okokuqala ngo-2017, futhi ayikaze ibhale amacala endawo kusukela lapho.

 

NgoNovemba, iShayina yafaka isicelo sesitifiketi sokungabi namalariya ku-WHO. NgoMeyi, ochwepheshe ababizwe yi-WHO benza ukuhlolwa ezifundazweni zaseHubei, e-Anhui, e-Yunnan nase-Hainan.

 

Isitifiketi sinikezwa izwe uma lingabhalisi ukutheleleka kwendawo okungenani iminyaka emithathu ilandelana futhi sibonisa amandla okuvimbela ukudluliselwa okungenzeka esikhathini esizayo. Amazwe nezindawo ezingamashumi amane sezinikezwe isitifiketi kuze kube manje, ngokusho kwe-WHO.

 

Kodwa-ke, uZhou Xiaonong, inhloko ye-Chinese Center for Disease Control and Prevention's National Institute of Parasitic Diseases, uthe iShayina isaqopha amacala angaba ngu-3,000 angeniswa yi-malaria ngonyaka, kanti i-Anopheles, uhlobo lomiyane olungasakaza amagciwane e-malaria kubantu, lusekhona kwezinye izindawo lapho i-malaria yayiwumthwalo onzima wezempilo yomphakathi.

 

“Indlela engcono kakhulu yokuhlanganisa imiphumela yokuqeda umalaleveva nokususa ingozi ebangelwa amacala angeniswa kwamanye amazwe ukubambisana namazwe angaphandle ukuqeda lesi sifo emhlabeni jikelele,” kusho yena.

 

Kusukela ngo-2012, iShayina iqalise izinhlelo zokubambisana neziphathimandla zakwamanye amazwe ukusiza ukuqeqesha odokotela basemakhaya nokuthuthukisa ikhono labo lokuthola nokwelapha amacala kamalaleveva.

 

Leli qhinga liholele ekwehleni okukhulu kwezinga lokwanda kwalesi sifo ezindaweni ezithinteke kakhulu yilesi sifo, kusho uZhou, enezela ngokuthi uhlelo lokulwa nomalaleveva kulindeleke ukuthi luqaliswe kwamanye amazwe amane.

 

Wanezela ngokuthi kufanele kwenziwe imizamo eminingi ekukhuthazeni imikhiqizo yokulwa nomalaleveva yasekhaya kwamanye amazwe, okuhlanganisa i-artemisinin, amathuluzi okuxilonga kanye namanethi aphathwe ngezinambuzane.

 

UWei Xiaoyu, isikhulu esiphezulu sephrojekthi eBill& Melinda Gates Foundation, uphakamise ukuthi iShayina ihlakulele ithalente elengeziwe ngolwazi olusebenzayo emazweni athinteke kakhulu yilesi sifo, ukuze bakwazi ukuqonda amasiko nezinhlelo zendawo, futhi bathuthukise


Isikhathi sokuthunyelwe: Novemba-21-2021